<p style="font-size:23px">Khi John Carreyrou, phóng viên của Wall Street Journal, cùng tòa soạn và các luật sư của báo đang duyệt lại từng câu chữ trong bài điều tra sắp xuất bản về sự gian dối của Theranos, thì Elizabeth Holmes – Nhà sáng lập kiêm CEO của Công ty khởi nghiệp trị giá 9 tỷ đô la Mỹ này có bốn cuộc gặp Rupert Murdoch. </p>
<p style="font-size:23px">Tài phiệt truyền thông gốc Úc Rupert Murdoch nắm quyền kiểm soát News Corporation, công ty mẹ của Wall Street Journal. Nói nôm na ông là chủ của tờ báo này. Còn Theranos là một công ty “kỳ lân”, đang hứa hẹn làm cuộc cách mạng trong ngành y với những thiết bị giúp xét nghiệm máu nhanh hơn, dễ dàng hơn, chính xác hơn. Công ty này quảng cáo công nghệ của họ chỉ dùng một mũi kim nhỏ, chích nhẹ vào đầu ngón tay, lấy rất ít máu và không đau đớn gì so với phương pháp lấy máu ven truyền thống. Bạn tưởng tượng mình đi siêu thị và chỉ mất vài phút để xét nghiệm, biết ngay sức khỏe bản thân với mũi kim của Theranos.</p>
<p style="font-size:23px">Vào tháng 3/2014, khi John Carreyrou bắt tay vào tìm hiểu nội tình của Theranos, công ty này vừa hoàn tất một vòng gọi vốn. Trong số 430 triệu đô la họ huy động được, có 125 triệu đô la từ Rupert Murdoch. Tỷ phú truyền thông trở thành nhà đầu tư lớn nhất của Theranos.</p>
<p style="font-size:23px">Trong bốn cuộc gặp của Elizabeth Holmes với Rupert Murdoch, hai cuộc đầu để mời đầu tư, còn hai cuộc sau, đều đề cập đến “bài báo sắp đăng”. Elizabeth Holmes nói với nhà đầu tư lớn nhất rằng phóng viên của Wall Street Journal đã thu thập thông tin không chính xác, và nếu bài báo đó được đăng, Theranos sẽ chịu tổn thất lớn.</p>
<p style="font-size:23px">Cuộc gặp thứ tư diễn ra trên tầng tám tòa nhà News Corporation ở Midtown Manhattan (New York). John Carreyrou làm việc ở phòng tin tức tầng năm và không biết rằng Elizabeth Holmes đang “ở trên đầu mình”. CEO của Theranos tiếp tục nhắc đến bài báo điều tra với thái độ khẩn trương hơn, hòng mong Murdoch sẽ ra lệnh huỷ bỏ nó. Một lần nữa, tuy đã đầu tư đáng kể vào công ty này, ông vẫn từ chối can thiệp.</p>
<figure class="wp-block-image size-full"><img decoding="async" width="1000" height="667" src="https://thanhvo.vn/wp-content/uploads/2023/09/Bad.jpg" alt="" class="wp-image-6706" srcset="https://thanhvo.vn/wp-content/uploads/2023/09/Bad.jpg 1000w, https://thanhvo.vn/wp-content/uploads/2023/09/Bad-300x200.jpg 300w, https://thanhvo.vn/wp-content/uploads/2023/09/Bad-768x512.jpg 768w" sizes="(max-width: 1000px) 100vw, 1000px" /></figure>
<p style="font-size:23px">BAD BLOOD, tựa sách tiếng Việt là “MÁU BẨN”, viết về công ty khởi nghiệp Theranos. Một câu chuyện hồi hộp và ly kỳ về vụ lừa đảo lớn nhất trong giới kinh doanh kể từ sau Enron. Cuốn sách này dựa trên cuộc điều tra công phu của John Carreyrou, nên qua từng trang sách, người đọc hiểu thêm về quy trình tác nghiệp của báo chí Mỹ. Không phải tự nhiên họ xây dựng được những ấn phẩm hàng triệu người đọc, đặt mua báo in và đăng ký trả phí cho bản điện tử.</p>
<p style="font-size:23px">Khởi nghiệp ở tuổi đôi mươi, nhưng Elizabeth Holmes xây dựng được hội đồng giám đốc cho Theranos với những cái tên lẫy lừng như George Shultz và Henry Kissinger, hai cựu ngoại trưởng Mỹ; Sam Nunn, cựu thượng nghị sĩ Mỹ; tướng bốn sao James Mattis; Richard Kovacevich, cựu CEO của ngân hàng khổng lồ Wells Fargo; Bill Frist, cựu lãnh đạo phe đa số của Thượng viện…</p>
<p style="font-size:23px">Cho dù hội đồng giám đốc chỉ ghi danh, không liên quan trực tiếp đến hoạt động của công ty, song rõ ràng những cái tên đó là một sự đảm bảo cho Theranos với giới quan sát.</p>
<p style="font-size:23px">Suốt nhiều năm, Elizabeth Holmes đã dắt mũi các nhà đầu tư và đối tác bán lẻ như Safeway và Walgreens, che dấu sự thật rằng công nghệ của cô còn khiếm khuyết và có những hạn chế nghiêm trọng, theo điều tra của Wall Street Journal.</p>
<p style="font-size:23px">Trong những ngày đại dịch Covid-19 này, bài học từ Theranos, có lẽ phần nào giúp bạn đọc hiểu thêm rằng, bất cứ ai dù là học giả, chính trị gia hay hay nhà đầu tư, tất cả chúng ta đều có thể lạc lối nếu chỉ nghe những lời hứa hẹn táo bạo trong cơn sốt tìm vàng ở thung lũng Silincon.</p>
<p style="font-size:23px"><strong>Thành Võ </strong>(<em>bài viết tháng 4/2020</em>)</p>